×

منوی بالا

منوی اصلی

دسترسی سریع

اخبار سایت

false
true
true
چگونه نفت و گاز به درگیری‌های جهانی دامن می‌زنند؟ (قسمت دوم)

ترجمه و تنظیم: سعیده شیرانی
عراق، سوریه و داعش
دولت اسلامی عراق و شام یا همان داعش، گروهی افراطی از مسلمانان سنی مذهب است که تا مدتی قبل کنترل بخش‌های زیادی از غرب سوریه و شمال عراق را در دست داشت. این گروه شبه نظامی قصد داشت تا خلافت اسلامی را در مناطق تحت کنترل خود ایجاد کند. از برخی جهات، داعش یک سازمان مذهبی فرقه‌گرایانه است که برای بازتولید تقوی، خلوص و دوران بدون فساد اوایل اسلام است اما در عین حال درگیر یک پروژه معمولی ملت سازی است که به دنبال ایجاد یک کشور با تمام ویژگی‌های آن است.

ایالات متحده آمریکا از ناآرامی‌های خود در عراق و افغانستان آموخت که ملت سازی هزینه زیادی دارد، موسسه‌ها باید ایجاد و تامین مالی شوند، باید نیروی نظامی استخدام کرد و دستمزد آن‌ها را پرداخت و همچنین باید سلاح، سوخت و زیرساخت‌ها را آماده کرد. به همین طریق داعش متوجه شد که بدون نفت و یا منابع درآمد پر سود دیگر نمی‌تواند به اهداف بلندپروازانه خود امیدوار باشد. در نتیجه زمانی که مناطق اصلی تولید نفت در سوریه و تاسیسات پالایش نفت در عراق را اشغال کرد در موقعیتی بی‌نظیر برای این کار قرار گرفت. بنابراین نفت برای استراتژی کلان این سازمان بسیار ضروری بوده و هست.

سوریه هرگز یک تولید کننده عمده نفتی نبوده است، اما تولید حدود ۴۰۰ هزار بشکه قبل از جنگ، منبع اصلی درآمد دولت بشار اسد بود. اما مدتی پس از جنگ بیشتر میادین نفتی این کشور تحت کنترل گروه‌‌های شورشی از جمله داعش، جبهه‌النصره و شبه نظامیان کرد محلی درآمد. در آن زمان گرچه تولید بسیاری از میادین به صورت قابل توجهی کاهش یافته بود اما به قدر کفایت از طریق کانال‌های مختلف و مخفی استخراج می‌شد تا درآمد بودجه عملیاتی را برای شورشیان فرآهم کند. ابونزار یک فعال ضد دولت سوریه در اینباره گفته بود: «سوریه یک کشور نفتی و دارای منابع است، اما در گذشته همه این‌ها توسط دولت به سرقت می‌رفت». در آن زمان این منابع توسط کسانی که از انقلاب سود می بردند به سرقت می‌رفت.

در ابتدا بسیاری از گروه‌های شروشی در این فرآیند استخراج و فروش نفت دست داشتند اما زمانی که داعش کنترل رقه را به دست گرفت توانست بازیگر اصلی میادین نفتی شود. از سوی دیگر داعش موفق شد میادین نفتی این استان در همسایگی دیروالزور و امتداد مرز عراق را نیز به دست آورد. در واقع بسیاری از مهماتی که آمریکا توانسته بود از ارتش در حال فرار عراق بگیرد به دیرالزور منتقل شده بود تا برای کنترل کامل منطقه مورد استفاده قرار بگیرند.

در همان حال داعش در عراق تلاش می‌کرد تا کنترل بزرگ‌ترین پالایشگاه عراق یعنی بیجی را در بخش مرکزی این کشور به دست آورد.

به نظر می‌رسد که داعش موفق شده بود نفتی که از مناطق تحت کنترل خود به دست می‌آورد از طریق واسطه‌ای در سایه که حمل و نقل محموله‌ها را (عمدتا توسط کامیون‌های نفت‌کش) نیز برعهده داشت به مشتریانی در عراق، سوریه و ترکیه بفروشد. فروش این نفت بودجه لازم برای تهیه دستمزد نیروها و دستیابی به انبارهای وسیع اسلحه و مهمات را در اختیار این گروه قرار می‌داد. حتی بسیاری از شاهدین ادعا می‌کردند که داعش این نفت را به دولت بشار اسد در ازای مصونیت از حملات هوایی دولت می‌فروخته است.

این جنگ به شمال عراق نیز رسید، جایی که بدیهی است نفت یک عامل کلیدی به شمار می‌رود. جایی که داعش تلاش کرد تا توان خود را برای ساختن یک ملت و پیشرفت‌های نظامی بیش‌تر کند. در همان زمان کردها و قبایل مختلف سنی (که برخی از آن‌ها متحد داعش بودند) نیز تلاش می‌کردند بر میادین نفتی مناطق تحت کنترل خود غلبه یافته و سهم بیش‌تری از نفت کشور را به اختیار خود در بیاورند.

true
true
true
true

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

√ کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
√ آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد


false